السيد الگلپايگاني
93
مجمع المسائل ( فارسي )
( معنى دين وسبب آن ) س 224 - مستدعى است معنى دين وسبب آن را بيان فرمائيد ج - دين عبارت است از مال كلى ثابت در ذمه شخصي براي ديگرى وسبب آن يا قرض گرفتن است يا أمور اختياريه ديگر مانند مبيع قرار دادن دين در معامله سلم يا ثمن قرار دادن آن در معامله نسيه يا اجرت در اجاره يا صداق در نكاح يا عوض در طلاق خلع وغير اينها ويا أمور قهرية مانند موارد ضمانتها ونفقه زوجه دائمه ونظير اينها . ( أداء دين واجب است ) س 225 - هر گاه موعد پرداخت دين رسيده وطلبكار مطالبه مىكند ومديون متاعي يا چيز ديگرى كه از مستثنيات نيست دارد لكن به فروش نمىرود مگر به كمتر از قيمت آيا واجب است به همان قيمت كم بفروشد يا خير . ج - بلى واجب است وتأخير آن به جهت انتظار مشترى ديگرى كه به قيمت عادله بخرد جايز نيست بلى اگر بقدرى كم مىخرند كه اگر بفروشد صدق بيع ضررى مىكند يا اين كه فروش به قيمتي كه مىخواهند بر أو حرجى باشد بعيد نيست بيع واجب نباشد . س 226 - مديونى كه در عسرت است ونمىتواند دين خود را بپردازد آيا طلبكار مىتواند أو را تحت فشار قرار دهد ومطالبه دين كند يا خير واگر مديون قدرت دارد ولى به تأخير مىاندازد آيا گناهى مرتكب شده . ج - در فرض سؤال مطالبه دين بر طلبكار حرام است وبايد مديون را مهلت دهد تا وقتي كه متمكن از پرداخت شود ودر صورتي كه مديون قدرت بر أداء دين داشته باشد مسامحه وتأخير در أداء آن معصيت كبيره است بلكه لازم است مديون در موقعى كه قدرت بر أداء ندارد نيت أداء دين عند التمكن را داشته باشد .